Is de Vesuvius vandaag actief?
Actief betekent niet uitbarstend
De twee termen worden dagelijks door elkaar gehaald. Een actieve vulkaan is er een die nog kan uitbarsten; een uitbarstende vulkaan is er een die op dit moment uitbarst. De Vesuvius behoort tot de eerste categorie, niet tot de tweede, en dat is zo sinds maart 1944, toen de laatste uitbarsting eindigde. Sindsdien is er alleen sprake geweest van lichte seismische activiteit en fumarole-activiteit.
Die rook die je uit de krater ziet komen.
Dit is de vraag die we het vaakst krijgen, vaak met een bijgevoegde foto. De stoom die opstijgt uit de scheuren in de wanden zijn fumarolen: gasuitstoot die normaal gesproken gepaard gaat met de rustfase. Ze zijn geen teken van een dreigende uitbarsting en zijn niet recent ontstaan. Wie naar de rand klimt, ziet ze van dichtbij, en het is een van de weinige dingen die daar bewegen – de rest is steen. Wat je precies van bovenaf ziet, lees je in wat je kunt zien vanaf de krater.
Wat je niet ziet – en waar velen naar zoeken – is lava. Die is er niet: geen stroom, geen lavameer, geen rode gloed. Als je beelden van Hawaïaanse vulkanen in gedachten hebt, die zijn hier niet van toepassing.
Wie kijkt ernaar, en hoe lang
Het Vesuvius-observatorium werd opgericht in 1841, als eerste ter wereld gewijd aan een vulkaan, en maakt tegenwoordig deel uit van het INGV. De monitoring is continu. Dit is iets wat voor de mensen die hier wonen vanzelfsprekend lijkt, maar niet voor bezoekers: deze berg wordt al bijna twee eeuwen in de gaten gehouden, met hulpmiddelen die twee eeuwen geleden nog niet bestonden. Er zou geen uitbarsting plaatsvinden zonder meetbare voortekenen, en juist daarop is het evacuatieplan voor de rode zone gebaseerd, waarover we het hebben in een nieuwe uitbarsting van de Vesuvius.
Is het verstandig om een actieve vulkaan te beklimmen?
Het Gran Cono-pad ligt binnen een nationaal park, met tijdsloten voor toegang, en wordt gesloten wanneer de omstandigheden het niet toelaten. De praktische redenen voor sluiting die we zien, zijn meteorologisch: wind, stormen, sneeuw. Het echte risico van een dag op de Vesuvius is niet de vulkaan, maar de gladde ondergrond en de zon zonder schaduw. De eerlijke pagina is is het veilig om de Vesuvius te beklimmen.
1944, wat hier geen verre geschiedenis is
De laatste uitbarsting verwoestte grote delen van San Sebastiano al Vesuvio en Massa di Somma, veroorzaakte ongeveer 26 doden en vernielde tientallen geallieerde B-25-bommenwerpers die geparkeerd stonden op het nabijgelegen vliegveld. Ook vernietigde het de kabelbaan die in het lied werd genoemd, en die nooit meer is herbouwd. Wie het volledige verslag wil lezen, vindt het in de laatste uitbarsting van de Vesuvius.
Als je geïnteresseerd bent in het begrijpen van het verschil tussen het ene gesteente en het andere terwijl je daar boven bent, beklim de vulkaan dan met een vulkanologische gids van het park. Fumarolen van dichtbij bekijken met iemand die ze uitlegt, is een heel andere ervaring dan ze alleen maar fotograferen.
Beklim de vulkaan met een vulkanologische gids.
De Vesuvius Easy Tour vertrekt vanuit Napels of Pompeï met een minibus, in een kleine groep, en omvat een vulkanologische gids in het park en een ticket waarmee je de rij overslaat.
Veelgestelde vragen
Is de Vesuvius nog steeds actief?
Ja. Het is een actieve vulkaan in een fase van rust sinds 1944: lichte seismische activiteit en fumarolen, geen huidige uitbarsting.
Waarom komt er rook uit de krater?
Dit zijn de fumarolen, stoomuitstoot uit de kraterwanden. Ze maken deel uit van de normale rustfase en wijzen niet op een dreigende uitbarsting.
Wie houdt de Vesuvius in de gaten?
Het Vesuvius Observatorium, opgericht in 1841 en nu onderdeel van het INGV: het is het oudste vulkanologische observatorium ter wereld, en de monitoring is continu.
Is het gevaarlijk om een actieve vulkaan te beklimmen?
De echte risico's van de beklimming zijn het lapillibodemoppervlak en blootstelling aan zon en wind, niet de vulkanische activiteit. We bespreken dit in is het veilig om te beklimmen.